maandag 21 juni 2021 - Toekomst van de OSiF.

Nieuwsbrief mei 2020

Toekomst van de OSiF.
Op 16 maart jl. hadden we een algemene bestuursvergadering gepland.
Eén van de belangrijkste punten op de agenda was de toekomst van onze OSiF. Aan alle besturen van onze verenigingen hebben we over die toekomst een bijlage meegezonden. Op 16 maart wilden we samen een gesprek voeren over de toekomst waarna de Algemeen Bestuursleden in eigen kring deze toekomst zouden gaan bespreken om daarna in eind mei 2020 het besluit te nemen over de wijze waarop we samen een duurzame toekomst kunnen garanderen voor de OSiF. Het dagelijks bestuur heeft op verzoek van de algemene bestuursvergadering een tweetal mensen aangezocht en bereid gevonden om een rol te vervullen in de nieuwe toekomst door mee die verantwoordelijkheid voor de toekomst aan te gaan.
De nieuwe bestuursleden stellen zich voor:
• Ik ben één van de “Nieuwen”. Mijn naam is Teun Los.
Voorheen programma/project manager bij KPN. Nu Pensionada, vz. Burgerplatform Sociaal Domein Weststellingwerf, lid van de vereniging van oud statenleden van Friesland en lid van de OSW Wolvega.

• Mijn naam is Carla van der Kooij. Getrouwd met Pieter, samen hebben we 4 dochters en 8 kleinkinderen. Sinds 10 jaar ben ik een gepensioneerd verpleegkundige, die altijd in de buitendienst van een commercieel bedrijf heeft gewerkt. Toen ik nog aan het werk was ben ik een tijdje bestuurder geweest bij de ANBO voor de provincie Friesland. Er zijn er vast nog onder u die mij hiervan kennen. Toen de visie van de ANBO veranderde ben ik ander vrijwilligerswerk gaan doen vooral veel voor de PKN gemeente te Buitenpost. Enige maanden geleden kwam ik Jan Kloosterman weer tegen en vertelde hem toen dat ik wel weer wat voor de ouderen wilde doen. Zo ben ik bestuurslid van de OSIF geworden en hoop velen van u weer te ontmoeten.

Om de inmiddels overbekende reden kon de vergadering op 16 maart niet doorgaan. Het zal mogelijk september of misschien nog later worden voor we opnieuw samen om tafel kunnen zitten.
In eerdere gesprekken hebben we op de ledenvergaderingen aangegeven dat we dit jaar een aantal gezondheids meetingen wilden gaan houden met de verenigingen in Fryslân waarin het onderwerp gezondheid en senioren in een brede zin op het programma staan. Hiertoe had het dagelijke bestuur voorbereidende gespreken gevoerd met de provincie Fryslân, Zorgbelang Fryslân en het Fries Sociaal Planbureau. Die gesprekken waren reeds in een vergevorderd stadium voor een plan van uitvoering.
Door de corona crisis is de planning verschoven.
Inmiddels is de draad weer opgepakt en zijn er nieuwe gesprekken gevoerd met de provincie Fryslan, Zorgbelang Fryslân en het Fries Sociaal Planbureau. Per 1 mei 2020 is het “Fûns Lok op ien” in werking gegaan bij de provincie als onderdeel van het Kansenfonds. Het nieuwe fonds is een sociaal fons en inmiddels zij de eerste gesprekken gevoerd over de haalbaarheid van een subsidie waaruit voor een aantal meetingen in onze provincie waarbij de gezondheid en senioren centraal staan. De meetingen plannen we al naar gelang de ontwikkelingen van het corona virus in het seizoen 2021. We houden jullie op de hoogte van de vorderingen.

Verder in deze nieuwsbrief:
1. Aandacht voor mensen die door de maatregelen rond het corona virus alleen thuis zitten, graag met iemand willen praten, wat aandacht behoefen, hulp nodig zijn of gewoon iemand zoeken om boodschappen te doen. Samen met Zorgbelang Fryslân coördineren we telefooncirkels met het motto: “Alleen of samen thuis en…. dan”.
2. Een persoonlijke inbreng van Jan Walrecht met een kijk op deze periode van beperkingen en een blik naar de toekomst. Een teleurstellende blik richting de media bij het inschakelen van hulp voor alleenstaande en eenzame senioren.
3. Een blik naar de toekomst van de OSiF en een suggestie voor slimmere samenwerking met andere organisaties zoals bv het Sociaal Fries Planbureau
4.Het coronavirus leidt tot meer eenzaamheid.

1. Alleen of samen thuis – en … dan.
Nu alle locaties waar normaal mensen samenkomen gesloten zijn en het sterk wordt afgeraden om sociale contacten te hebben, ligt eenzaamheid op de loer voor veel senioren. Veel senioren kunnen hun kinderen en kleinkinderen niet meer bezoeken uit angst om elkaar te besmetten met het virus.
Er worden heel veel middelen in gezet om eenzaamheid onder senioren te voorkomen en in veel gevallen worden mensen ingezet om voor al die senioren die zich in deze tijd alleen of eenzaam voelen een luisterend oor te bieden.
Ook vanuit het bestuur van de OSiF zijn we bezig om te voldoen aan de vraag naar menselijk contact of door een behulpzame hand uit te steken bij het doen van boodschappen of andere zaken.
Samen met Zorgbelang Fryslân zitten bestuursleden van de OSiF in telefooncirkels in Fryslân om aandacht te geven en hulp te bieden aan senioren. U heeft het allemaal voorbij zien komen in de berichtgeving maar voor alle zekerheid het persbericht over dit project:
Zorgbelang Fryslân start telefooncirkels voor inwoners van Friesland tegen eenzaamheid
Het sociale leven ligt stil en dat blijft de komende periode ook zo. Daardoor missen veel mensen de dagelijkse contacten. Ze spreken of zien dan bijna niemand. Terwijl ze zich alleen of soms zelfs angstig voelen. Of gewoon even behoefte hebben om hun verhaal kwijt te kunnen. Esther de Vrij, directeur Zorgbelang Fryslân: “Voor al deze mensen start Zorgbelang Fryslân telefooncirkels op. Dat doen we vanuit de gedachte: voor elkaar zorgen doen we samen.”
Deelnemen aan een telefooncirkel
Door mee te doen aan een van de telefooncirkels spreekt u dagelijks in ieder geval twee andere mensen. Iemand belt u en u belt zelf iemand. U belt elkaar om te horen hoe het gaat en om een luisterend oor te bieden. Wilt u meedoen aan een telefooncirkel? Bel dan naar het Zorgbelang Fryslân via 085 4 832 433 (lokaal tarief, werkdagen 9-13 uur) of stuur een e-mail naar info@zorgbelang-fryslan.nl. Wij geven uw telefoonnummer door aan een andere deelnemer van de telefooncirkel. Die persoon zal u bellen. Daarnaast ontvangt u zelf ook een telefoonnummer van degene die u zelf gaat bellen.
Dienstverlening Adviespunt
Het Adviespunt van Zorgbelang Fryslân blijft gewoon bereikbaar voor alle vragen over de zorg en ondersteuning in Friesland. Onze onafhankelijke Clientondersteuners geven informatie en advies en denken met u mee. “Heeft u een zorgvraag of behoefte aan een luisterend oor? Bel ons dan,” nodigt cliëntondersteuner Tannie Peters uit.
Het adviespunt is bereikbaar op werkdagen van 9.00 – 13.00 uur: 085 4 832 432. U kunt ons ook bereiken per e-mail: adviespunt@zorgbelang-fryslan.nl. Ook blijven onze vertrouwenspersonen in diverse (jeugd-) zorginstellingen telefonisch bereikbaar voor cliënten en hun naasten die hier behoefte aan hebben.
Ook meedoen aan de telefooncirkels en met andere senioren bellen ? Meld je dan aan bij Nynke Wilbrink van Zorgbelang Fryslân 06.14723707 of mail aan Nynke wilbrink@zorgbelang-fryslan.nl

Vervolg alleen of samen thuis en dan ……
Bezoek ontvangen kan alleen nog van maximaal drie mensen die ten eerste zich aan de hygiëne houden en zowel voor als na het bezoek goed hun handen wassen en zich houden aan de anderhalve meter afstand. Als er geen anderhalve meter afstand kan worden gehouden door bv een kleine ruimte of kamer dan is bezoek af te raden. De overheid laat het aan ieders gezonde verstand over om zelf te bepalen of bezoek verstandig is. Voor kwetsbare groepen en senioren met dementie is voorlopig geen bezoek mogelijk. Wel kan iedere senior buiten een wandeling of fietstochtje maken mits de anderhalve meter afstand in acht wordt genomen. De aangescherpte maatregelen maken het mogelijk dat mensen die zich niet houden aan de gestelde regels een boete kunnen krijgen van vierhonderd euro.
Zolang senioren zich goed voelen en zich houden aan de beperkende maatregelen kan men zelf boodschappen blijven doen. Voor wie dat niet lukt of bang is om naar buiten te gaan in deze tijd, staan de Friese senioren- verenigingen en -vrijwilligers klaar om daarbij te helpen. Wel zijn er op dit moment in verband met besmettingen beperkingen bij het betalen en verzoeken winkels om contactloos met de pin de boodschappen af te regelen. Voor wie de boodschappen of maaltijden aan huis wil laten bezorgen zijn er tal van mogelijkheden bij de supermarkten en maaltijd bezorgers zoals bijvoorbeeld bij van Smaak uit Drachten. www.vansmaak.nl
Andere beperkingen blijven voorlopig gehandhaafd. Contactberoepen, als kappers, therapeuten etc. kunnen weer, onder bepaalde voorwaarden weer van start.
Voor veel senioren is het alleen zijn in deze crisis een enorme opgave. Contacten onderhouden via de mail of telefoon zijn belangrijk om aan het sociale leven te blijven deelnemen. Ook kan gebruik worden gemaakt van videobellen, skype of zoom. Laat u helpen als u de weg daarin niet kunt vinden. Het leven is behoorlijk saai geworden voor veel senioren maar er zijn ook heel veel mogelijkheden om het iets minder saai te hebben.
Lezen van boeken en luisteren naar online geplaatste verhalen, kleuren voor volwassenen, bakken en braden van gerechten of zelf een cursus online volgen. Het zijn allemaal mogelijkheden die gebruikt kunnen worden om de dagen niet saai te laten verlopen in deze tijd met regels en beperkingen.

2 De tijd na de corona
Door Jan Walrecht
Stil
Ineens lag alles stil. Alle bijeenkomsten werden geschrapt, of het nu voor OSiF was, voor dorpsbelang of voor Provinciale Staten of andere organisaties waarin ik actief ben. En ook de sociale contacten vielen stil. Afspraken met vrienden, kennissen, we durfden het niet meer aan. En dat terwijl mijn echtgenote en ik, samen met haar zus en onze zwager op 1 maart nog voor 10 dagen met vakantie gingen naar Portugal. We hadden een vakantie met prachtig weer. Konden alles nog doen wat we wilden, alsof er geen Corona was. Toen we donderdag de 12e maart terug kwamen, was er nog het familie weerzien in het weekend met een etentje op vrijdag en een strandwandeling op zaterdag. Toen waren er al waarschuwingen, met name voor ouderen; blijf op afstand. Toen die dag de strandtent nog overvol zat was voor mij de maat vol. We hebben nog bij één van onze kinderen gegeten en zijn vervolgens naar huis gereden. Het voelde niet goed en sinds zondag de 15e maart verblijf ik in en rond mijn huis, met als uitstapje alleen noodzakelijke klussen als boodschappen.
Mijn zoons vroegen nog of ik zoiets al eerder had meegemaakt, maar ik kon alleen maar ontkennen. In mijn bijna 71 jarig bestaan heb ik alleen echte dreiging gevoeld tijdens de Cuba crisis begin jaren zestig, maar ook toen ging het leven daarna gewoon door. De autoloze zondagen van begin zeventiger jaren waren eigenlijk een lachertje. Wanneer je iets zou willen vergelijken zou je het aan de mensen moeten vragen die de oorlog nog hebben meegemaakt.
Maar sinds de 15e maart hebben mijn echtgenote onze kinderen en kleinkinderen niet meer lijfelijk gezien en heb ik al mijn collega bestuursleden en collega statenleden niet meer gezien. En dan bof ik eigenlijk nog. Via videobellen heb ik nog wel contact en kunnen er nog dingen worden geregeld.
We wonen vrijstaand , met een grote tuin. Ik kan er allerlei klussen doen.
We kunnen rond het huis lopen. We houden het goed uit.
Maar heel veel van ons zijn nu aan huis gekluisterd en moeten zich maar staande houden in aanmerkelijk mindere omstandigheden
Er gloort nu toch wat licht aan de horizon. Dat geeft mij de moed om vanuit een stukje historie een blik te werpen naar de toekomst. Samengevat zal die neerkomen om te starten bij jezelf als senior,
je van daaruit vervolgens organiseren als volwaardig gesprekspartner.
De crisis beklijfde
Toen de crisis echt beklijfde kon en kan je best waardering opbrengen voor hoe verreweg de meeste mensen ermee omgaan. Hoe heel veel zorgverleners zich inspannen, en ook voor de ministers die er het hardst aan moeten trekken.
Ik zou het niet anders en zeker niet zo goed hebben gekund.
De wijze waarop maatregelen werden getroffen, hoe de intelligente “lock down” een feit werd, daarvoor kan ik best waardering opbrengen
Het duurde wel even
Helaas heeft het wel enige tijd geduurd voordat het besef er was, maar daar wil ik nu niet bij stilstaan, maar wel bij drie andere zaken die me zijn opgevallen, namelijk het bijna “chronische“ tekort aan van alles en nog wat in de gezondheidszorg: mondkapjes, testcapaciteit, IC (intensive care) capaciteit, medicijnen om enkele belangrijke voorbeelden te noemen. De tweede is de gang van zaken in verpleeghuizen, thuiszorg en mantelzorg. De derde is de 70 jaar grens die opdook, wanneer geselecteerd zou moeten worden wie wel en wie niet naar de IC.
Tekort aan van alles
Met alle waardering voor de grote inspanning die nu wordt getroost om de tekorten te bestrijden, waren we slecht voorbereid. Vooral ook omdat je ziet dat we niet zomaar konden opschalen. Met de hand mondkapjes maken is zo te regelen, maar voordat massale productie mogelijk is, daartoe is wekenlange voorbereiding nodig. Hier zal , als we straks in rustiger vaarwater komen het laatste woord niet over gezegd zijn. Maar het is denk ik belangrijk daar als ouderen wel bij betrokken te zijn, temeer daar we nu ook de gevolgen zien van al die tekorten.
Verpleeghuis, thuiszorg en mantelzorg
Daarmee kom ik op de gang van zaken in verpleegtehuizen, de thuiszorg en mantelzorg. Door al die tekorten , lag de prioriteit daar niet, die lag elders, onder andere bij de acute zorg. Daardoor was er veel onbeschermde zorg en hulpverlening van kwetsbare ouderen, niet alleen in verpleeghuizen, maar ook aan huis. En dat heeft toch tot besmettingen geleid, veel meer dan dat we voor ogen hadden. En er was hier meer aan de hand, niet alleen verzorging.
Bezoek was niet meer mogelijk. Misschien moeten we toch de inrichting van tehuizen anders doen. Ik moet er niet aan denken als dit zich had voorgedaan twee jaar geleden toen mijn moeder werd opgenomen, in het volste vertrouwen dat we bij haar langs zouden blijven komen (en ook gedaan hebben)
70 jaar
Maar eerst het derde onderwerp. Daarmee kom ik op de leeftijdgrens van 70 jaar die ineens opdook. Dat vond ik erg indringend. Al eerder heb ik zo iets meegemaakt. Op de een of andere bijeenkomst riep ineens een deskundige dat je na je 70e niet meer gereanimeerd zou moeten worden en je een penning zou moeten dragen waarop dat stond. Ik was net 2 weken 70. Kennelijk is er in de wereld om ons heen een discussie gaande over leeftijdsgrenzen die gehanteerd zouden moeten worden.

3. Een blik naar de toekomst.
Soms sijpelt daar iets over naar buiten. Dat geeft dan gelukkig nog zoveel weerstand , door de reacties die ontstaan, dat de woorden over leeftijdsgrenzen weer schielijk worden ingetrokken. Maar toch. Het laat onverlet dat we het er toch over moeten hebben. Daar gaan we nu op in, te beginnen bij het laatste
Nadenken over niet meer behandeld willen worden is mijns inziens een erg persoonlijke zaak, ik zou zelfs willen zeggen een louter persoonlijke. Of het nu om een reanimatieverklaring gaat, een niet op de IC willen worden opgenomen, het niet meer behandeld willen worden, of zelfs een euthanasieverklaring. Het moet niet zo zijn dat je de reanimatieverklaring maar invult, om de ander ter wille te zijn. Of recenter de IC verklaring, waarbij je zelfs na verloop van tijd een telefoontje krijgt of je het al hebt gedaan. Het gaat er dan op lijken dat je die ander maar ter wille bent, want die weet dan waar die aan toe is, je maakt het hem dus gemakkelijker.
Maar is het echt je eigen beslissing?
En wanneer je nu wat hulp en advies nodig hebt om die beslissing te nemen? En het lukt niet binnen de eigen familiekring? Zoek het dan in de ouderenkring om je heen. Natuurlijk gemakkelijker gezegd dan gedaan, maar we zouden daar binnen bijvoorbeeld seniorenverenigingen wel handvaten aan kunnen geven, waarbij de koepel (in ons geval de OSiF) de helpende hand kan bieden.
Zeker nu we een andere tijd gaan krijgen als gevolg van de Coronacrisis.
Neem dus een beslissing waar je zelf echt achter kan staan, denk er in eerste instantie in eigen kring en met lotgenoten over na, en laat je niet te snel verleiden door wat deskundigen wenselijk vinden. Natuurlijk moet wel overleg gevoerd worden met deskundigen en anderen zoals de overheid. Dat zou door en via besturen van lokale afdelingen kunnen, en als die organisaties “Bovenlokaal” georganiseerd zijn met koepels als onze OSiF.
In eerdere nieuwsbrieven schreven we ook al over een gigantische groep beginnende senioren die hiertoe best een steentje zouden willen en kunnen bijdragen. Alleen moeten we dat dan wel kunnen organiseren. We hebben daartoe al wat opzetten gemaakt, maar wellicht biedt het Post-Coronacrisis- tijdperk daartoe ook mogelijkheden als ook partners als de overheid daartoe kansen en nut zien.
Wordt als seniorenvereniging weer gesprekspartner
Dat geldt niet alleen voor de problematiek van de leeftijdsgrens, ook ten aanzien van de verpleeghuiszorg en verder , onze tweede constatering.
Ooit kwam ik in een tehuis, waar 20 twee kamer appartementen werden omgebouwd naar één persoonskamers, met gemeenschappelijke huiskamers. Maar in twee kamerappartementen kan ook een partner aanwezig zijn.
Dat bood al een oplossing voor de schrijnende situatie dat een partner uit huis moet en de ander achterblijft. Nou je hebt gezien waar dat toe kan leiden.
Wat in dit soort situaties opvalt dat heel veel bedacht wordt voor ouderen, maar niet met ouderen. En dat andere overwegingen een rol spelen, bijvoorbeeld financiële. Soms treedt zelfs een organisatie op namens de ouderen, maar waarvan wij het bestaan niet eens kennen.
We lossen het natuurlijk niet allemaal op in een notitie als deze. Maar we zouden wel weer de rol kunnen oppakken van gesprekspartner zijn. Daartoe heb ik inmiddels een notitie klaar liggen, toegespitst op de relatie met de provincie. Maar die evengoed naar andere organisaties van toepassing kan zijn
Doordat de maatschappij verandert is, is er bij de provincie, maar ook wel bij anderen een concentreren op subsidieverlening voor projecten ontstaan. Er gaat tijd verloren met het “veroveren” van subsidie. Het gesprek, waar beide partijen baat bij kunnen is naar de achtergrond verschoven. Daarom stel ik in de notitie voor in eerste instantie weer gesprekspartner te zijn aan de hand van een geannoteerde agenda. Waar subsidieverlening niet aan de orde is.
Die is pas aan de orde als, met name buiten het overleg, bedacht wordt dat de OSiF een rol zou kunnen spelen in de uitvoering.
Want dan maken we kosten, bijvoorbeeld voor onze reizen en vergaderingen en eventuele ondersteuning. De inzet van vrijwilligers is verder gratis.
Als derde en laatste element heb ik in de notitie opgemerkt dat mensen die zich namens OSiF willen inzetten als gesprekspartner en belangenbehartiger helaas ook veel tijd kwijt zijn aan de eigen organisatie. Denk aan het bijhouden van een website, het organiseren van overleg en bijeenkomsten. Het zou goed zijn om een centrale organisatie als Zorgbelang en/of doarpswurk (financieel) in de gelegenheid te stellen dat voor tal van organisaties als OSiF, SFO en patiëntenverenigingen te organiseren.
Media.
Om de Friese senioren er op attent te maken dat de OSiF ook in deze tijd van beperkingen voor hun is en een luisterend oor of hulp kan bieden is naar de Leeuwarden Courant voor te rubriek “Te Gast” een bijdrage gezonden.
De “Te Gast” werd geschreven door Jan Walrecht en Jan Kloosterman maar is tot op heden niet geplaatst.
Bij Omrop Fryslan hebben we in een nieuwsrubriek met name de aandacht voor eenzaamheid onder senioren en voor het nut van de telefooncirkels in kunnen spreken.

4. Coronavirus leidt tot meer eenzaamheid onder Friese senioren.
De beperkende maatregelen van de overheid en de vrees voor besmetting door het corona virus hebben een negatieve invloed op senioren in de provincie Fryslân, blijkt uit de informatie die de Friese senioren koepel OSiF ontvangt.
De eenzaamheid onder Friese senioren neemt daardoor verder toe.
Natuurlijk is er veel contact onderling maar toch gaat dit aan een grote groep alleenstaande senioren voorbij.

Onafhankelijke senioren verenigingen in Fryslân hebben door de beperkingen practisch alle activiteiten op gebied van sport, spel en ontspanning voor senioren moeten stilleggen. Hierdoor komen veel Friese senioren de deur niet meer uit en zijn bang en angstig geworden, zo blijkt uit ervaringen van de Friese senioren verenigingen.

Een bijkomende beperking is dat voor veel senioren de huishoudelijke hulp is stilgelegd, dat een aantal mantelzorgers niet meer beschikbaar is en dat de noodzakelijke dagelijks zorg maar mondjesmaat kan worden geleverd.

Een aantal van de Friese verenigingen heeft belrondes opgezet en onderhoudt contact met de leden die thuis als het waren gevangen zitten door de beperkende maatregelen. Voor een aantal van die leden is een boodschappenlijn opgezet en ook wordt samen met Zorgbelang Fryslân gebruik gemaakt van de telefooncirkels waarbij senioren andere senioren bellen.

De dagelijkse cijfers over het overlijden van veel senioren door het coronavirus hebben veel Friese senioren bang en angstig gemaakt. Een praatje aan de deur of door een geopend raam is, ondanks de al door een aantal verenigingen in gang gezette maatregelen voor veel Friese senioren nog het enige contact met de buitenwereld.
We moeten er van uitgaan dat de beperkende situatie met betrekking tot senioren nog wel enige tijd zal voortduren. Het bestuur van de OSiF doet daarom een dringend beroep op de Friese inwoners om in eigen omgeving meer aandacht te schenken aan alleenstaande, alleen wonende senioren.
Een telefoontje of een vraag of er hulp geboden kan worden is in deze tijd waarbij het coronavirus rondwaart hard nodig om deze voor veel senioren moeilijke tijd in Fryslân door te komen.

Namens het dagelijks bestuur van de OSiF
(Onafhankelijke Seniorenverenigingen in Fryslân).
Jan Walrecht en Jan Kloosterman voorzitters.